سومین ناو هواپیمابر آمریکا وارد خاورمیانه شد؛ همزمانی استقرار سه ناو با آتشسوزی نفتکشها در تنگه هرمز
ورود ناو هواپیمابر «یواساس تئودور روزولت» به منطقه خاورمیانه، شمار ناوهای هواپیمابر آمریکایی مستقر در حوزه فرماندهی مرکزی این کشور را به سه فروند رسانده است. این تحرک نظامی در شرایطی اتفاق میافتد که سپاه پاسداران از آتشسوزی چند نفتکش در تنگه هرمز بر اثر برخورد با مینهای دریایی خبر داده است.
بر اساس گزارشهای منتشرشده در روز دوشنبه ۲۵ آبان ۱۴۰۵ (۱۶ نوامبر ۲۰۲۶)، ناو هواپیمابر آمریکایی «یواساس تئودور روزولت» وارد منطقه عملیاتی فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) شده و به دو ناو هواپیمابر دیگر این کشور، یعنی «یواساس جورج اچ. دبلیو. بوش» و «یواساس جورج واشنگتن» پیوسته است.
یک مقام نظامی آمریکا در گفتوگو با شبکه خبری سیبیاس نیوز، ورود این ناو به منطقه را تأیید کرده است. به این ترتیب، ایالات متحده اکنون سه گروه رزمی ناو هواپیمابر را بهطور همزمان در حوزه عملیاتی سنتکام در اختیار دارد.
روزنامه اماراتی نشنال نیز در گزارشی در ۱۶ نوامبر، ورود ناو روزولت را تأیید کرده و نوشته است که این ناو روز یکشنبه به منطقه رسیده است.
سه ناو هواپیمابر آمریکا در خاورمیانه چه معنایی دارد؟
حضور همزمان سه ناو هواپیمابر آمریکایی در منطقه، از نظر نظامی اهمیت قابلتوجهی دارد؛ زیرا هر یک از این ناوها تنها یک شناور بزرگ نیست، بلکه مرکز عملیاتی یک گروه رزمی متشکل از جنگندهها، ناوشکنها، تجهیزات پدافندی و شناورهای پشتیبانی محسوب میشود.
ناو هواپیمابر تئودور روزولت از کلاس نیمیتز است و میتواند مجموعهای از هواپیماهای نظامی، از جمله جنگندههای چندمنظوره، هواپیماهای هشدار زودهنگام و بالگردها را حمل کند.
این ناوها به ارتش آمریکا امکان میدهند بدون وابستگی کامل به پایگاههای زمینی کشورهای منطقه، عملیات هوایی و دریایی گستردهای را در آبهای بینالمللی انجام دهد.
با این حال، حضور سه ناو هواپیمابر لزوماً به معنای تصمیم قطعی واشنگتن برای آغاز عملیات نظامی جدید نیست. استقرار چنین شناورهایی میتواند اهداف مختلفی از جمله تقویت بازدارندگی، حفاظت از مسیرهای کشتیرانی، پشتیبانی از نیروهای مستقر و افزایش آمادگی عملیاتی داشته باشد.
نکته قابلتوجه این است که استقرار همزمان هر سه ناو احتمالاً دائمی نخواهد بود.
بر اساس گزارشها، ناو تئودور روزولت در ابتدا قرار بود جایگزین ناو جورج واشنگتن شود، اما حضور ناو دوم در منطقه همچنان ادامه دارد. بنابراین، ممکن است با تکمیل جابهجایی و برنامه چرخشی نیروهای دریایی آمریکا، تعداد ناوهای هواپیمابر حاضر در منطقه دوباره کاهش پیدا کند.
اطلاعیه سپاه درباره آتشسوزی شش نفتکش در تنگه هرمز
همزمان با انتشار خبر ورود سومین ناو هواپیمابر آمریکا، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی نیز از وقوع چند حادثه دریایی در تنگه هرمز خبر داده است.
بر اساس اطلاعیه نیروی دریایی سپاه، دو نفتکش دیگر هنگام عبور از مسیر جنوبی تنگه هرمز با مینهای دریایی برخورد کرده و پس از وقوع انفجار دچار آتشسوزی شدهاند.
در اطلاعیه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی آمده است که این دو شناور با هدایت مستقیم افسران آمریکایی و پشتیبانی هواپیماهای نظامی ایالات متحده قصد عبور از مسیری را داشتهاند که از نظر ایران غیرمجاز محسوب میشود.
سپاه همچنین اعلام کرده است که از روز یکشنبه تا دوشنبه، مجموعاً شش نفتکش در حوادث مشابه در تنگه هرمز دچار آتشسوزی شدهاند.
خبرگزاری رویترز نیز در گزارشهای مربوط به حوادث اخیر تنگه هرمز تأکید کرد که در روزهای گذشته چندین شناور در محدوده تنگه هرمز و آبهای اطراف آن هدف انفجار یا حملات با منشأ نامشخص قرار گرفتهاند.
در یکی از این موارد، سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا (UKMTO) از برخورد یک پرتابه ناشناس به یک شناور در شمال غربی رأسالخیمه خبر داده بود. این حادثه باعث آتشسوزی در بخش موتورخانه کشتی شد و خدمه آن تخلیه شدند.
رویترز با استناد به دادههای مؤسسه واشنگتن برای سیاست خاور نزدیک گزارش داده است که در ۱۰ روز نخست نوامبر دستکم ۱۰ کشتی هدف حمله قرار گرفتهاند. همچنین در ماه اکتبر ۳۷ حمله علیه شناورها ثبت شده بود.
همزمانی افزایش حضور نظامی آمریکا و حوادث دریایی در خلیج فارس
ورود تئودور روزولت به منطقه و انتشار خبر آتشسوزی نفتکشها در تنگه هرمز، دو تحول مهم در شرایط پرتنش خاورمیانه محسوب میشوند.
از یک سو، آمریکا با حضور سه گروه رزمی ناو هواپیمابر، ظرفیت عملیاتی دریایی و هوایی خود را در حوزه سنتکام افزایش داده است. از سوی دیگر، گزارشهای مربوط به انفجار و آتشسوزی شناورها نشان میدهد امنیت مسیرهای تجاری منطقه همچنان با چالش روبهروست.
با این حال، هنوز نمیتوان صرفاً بر اساس همزمانی این دو رویداد، ورود ناو روزولت را واکنشی مستقیم به حوادث نفتکشها دانست یا آن را نشانه قطعی آغاز یک عملیات نظامی جدید تلقی کرد.
آنچه در حال حاضر اهمیت دارد، ادامه تحرکات نظامی آمریکا، وضعیت ناوهای مستقر در منطقه و روشن شدن جزئیات حوادث دریایی تنگه هرمز است؛ سه موضوعی که میتوانند بر تحولات امنیتی و اقتصادی روزهای آینده خاورمیانه تأثیر بگذارند.