انصارالله به قلب بابالمندب رسید؛ جزیره پریم و ذوباب سقوط کردند
زیسان: گزارشهای منتشرشده از تحولات یمن از یک تغییر مهم در معادلات نظامی و دریایی جنوب دریای سرخ حکایت دارد؛ نیروهای انصارالله یمن در ادامه پیشرویهای خود، کنترل جزیره راهبردی پریم (میون) و منطقه ساحلی ذوباب در نزدیکی تنگه بابالمندب را به دست گرفتهاند؛ اقدامی که میتواند موقعیت این گروه را در یکی از مهمترین مسیرهای کشتیرانی جهان تقویت کند.
خبرگزاری فرانسه در گزارشی درباره آخرین تحولات یمن اعلام کرده است که نیروهای انصارالله به جزیره پریم، واقع در دهانه تنگه بابالمندب، رسیدهاند و پیشروی آنها به منطقه ذوباب نیز کشیده شده است. گزارشهای مستقل منتشرشده در همان روز نیز اصل تصرف این نقاط راهبردی را تأیید میکنند.
چرا جزیره پریم تا این اندازه مهم است؟
جزیره پریم که در منابع عربی با نام میون نیز شناخته میشود، یک جزیره آتشفشانی متعلق به یمن است که در ورودی جنوبی دریای سرخ قرار گرفته و تنگه بابالمندب را به دو مسیر دریایی تقسیم میکند.
موقعیت جغرافیایی این جزیره باعث شده است که از نظر نظامی و دریایی اهمیت فوقالعادهای داشته باشد. پریم در نقطهای قرار گرفته که هرگونه حضور نظامی در آن میتواند بر رفتوآمد کشتیها در یکی از حساسترین گلوگاههای دریایی جهان اثر بگذارد.
در طرف دیگر، ذوباب در ساحل یمن و درست در مجاورت بابالمندب قرار دارد. بنابراین، ترکیب کنترل ساحل ذوباب با حضور در جزیره پریم، از نظر جغرافیایی موقعیتی کمسابقه برای اعمال فشار بر مسیر دریایی ایجاد میکند.
تهدید برای کشتیهای عبوری
اهمیت این پیشروی تنها به تصرف چند نقطه روی نقشه محدود نمیشود.
بر اساس گزارشهای منتشرشده، در صورت تثبیت کنترل انصارالله بر این مناطق، این گروه میتواند توانایی خود برای تهدید کشتیهای عبوری از بخش جنوبی دریای سرخ را افزایش دهد؛ بهویژه با استفاده از تسلیحات کوتاهبرد و سامانههای مستقر در مناطق ساحلی.
رویترز نیز پیش از این توضیح داده بود که کنترل نقاطی مانند حدیده، المخا، ذوباب و پریم میتواند به انصارالله اهرم مهمی برای فشار بر تردد دریایی در بابالمندب بدهد.
البته این موضوع به معنای آن نیست که هر کشتی عبوری الزاماً در تیررس یا هدف حمله قرار خواهد گرفت؛ بلکه مسئله اصلی، افزایش توانایی تهدید و ایجاد ناامنی در یک مسیر حیاتی کشتیرانی است.
بابالمندب؛ گلوگاه دیگری پس از هرمز
اهمیت اتفاقات یمن زمانی بیشتر مشخص میشود که وضعیت بابالمندب را در کنار تحولات تنگه هرمز قرار دهیم.
بابالمندب دریای سرخ را به خلیج عدن و در نهایت اقیانوس هند متصل میکند و یکی از مسیرهای اصلی انتقال کالا و انرژی میان آسیا و اروپا است. بستهشدن یا ناامنشدن این مسیر میتواند کشتیها را مجبور به تغییر مسیر و حرکت در اطراف قاره آفریقا کند؛ اتفاقی که مسافت، زمان و هزینه حملونقل را افزایش میدهد.
در شرایط فعلی که تنگه هرمز نیز با بحران و محدودیتهای جدی روبهرو است، تحولات بابالمندب میتواند فشار مضاعفی بر بازار انرژی و تجارت جهانی وارد کند.
انصارالله اکنون تا کجا پیش رفته است؟
پیشروی اخیر بخشی از یک عملیات گستردهتر در امتداد ساحل دریای سرخ است. نیروهای انصارالله پیش از رسیدن به این نقاط، کنترل شهر بندری المخا را نیز در دست گرفته بودند و به سمت مناطق راهبردی اطراف بابالمندب حرکت کردند.
فایننشالتایمز نیز گزارش کرده است که در جریان این پیشروی، جزایر راهبردی دیگری از جمله زُقَر و حنیش نیز در معرض تصرف یا کنترل انصارالله قرار گرفتهاند و این تحولات موقعیت نیروهای مخالف آنها را در ساحل دریای سرخ بهشدت تضعیف کرده است.
به این ترتیب، اگر کنترل این مناطق تثبیت شود، انصارالله میتواند بخش بسیار بزرگتری از خط ساحلی یمن در دریای سرخ را تحت نفوذ خود داشته باشد.
واکنش عربستان و نگرانی از گسترش بحران
پیشروی انصارالله در نزدیکی بابالمندب در شرایطی اتفاق افتاده که درگیریهای منطقهای بار دیگر تشدید شده است. عربستان سعودی نیز در واکنش به تحولات اخیر دست به حملات هوایی زده است.
تصرف پریم اهمیت دیگری نیز دارد: این جزیره پیش از این محل حضور نیروهای وابسته به ائتلاف تحت رهبری عربستان و امارات بوده و حتی زیرساختهایی برای استفاده نظامی در آن ساخته شده بود. بنابراین تغییر کنترل جزیره میتواند یک تحول مهم در موازنه نظامی جنوب دریای سرخ باشد.
آیا انصارالله بر بابالمندب مسلط شده است؟
هنوز باید بین «کنترل نقاط راهبردی اطراف بابالمندب» و «کنترل کامل تنگه» تفاوت گذاشت.
انصارالله با در اختیار گرفتن پریم و ذوباب موقعیت بسیار بهتری برای نظارت و تهدید مسیرهای دریایی پیدا کرده است، اما بابالمندب یک آبراه بینالمللی است و بخش دیگری از آن در مقابل سواحل جیبوتی و اریتره قرار دارد.
بنابراین تعبیر دقیقتر این است که انصارالله اکنون موقعیتی بسیار قدرتمند برای اعمال فشار بر تردد دریایی در بخش یمنی بابالمندب به دست آورده است، نه اینکه تمام آبراه را بهطور کامل تحت کنترل نظامی خود گرفته باشد.
چرا این خبر مهم است؟
اگر وضعیت جدید تثبیت شود، یک زنجیره راهبردی در جنوب دریای سرخ شکل میگیرد: المخا → ذوباب → پریم → بابالمندب.
قرار گرفتن این نقاط در اختیار یک بازیگر واحد میتواند محاسبات کشتیهای تجاری، شرکتهای کشتیرانی و دولتهایی را که امنیت این مسیر را دنبال میکنند، تغییر دهد.
از سوی دیگر، هرگونه تشدید درگیری در این منطقه میتواند مستقیماً روی هزینه حملونقل دریایی، بیمه کشتیها و در نهایت قیمت کالا و انرژی در بازار جهانی اثر بگذارد.
در نتیجه، پیشروی اخیر انصارالله را باید فراتر از یک تحول در جنگ داخلی یمن دید؛ این اتفاق میتواند معادلات یکی از مهمترین گلوگاههای دریایی جهان را تغییر دهد.
