جنجال در ایتالیا پس از افشای دبیرکل ناتو مبنی بر پرواز ۵۰۰ هواپیمای آمریکایی از پایگاههای این کشور در جنگ علیه ایران
فایننشال تایمز نوشت: مارک روت، دبیرکل ناتو، با افشای این موضوع که رم به «۵۰۰ هواپیمای آمریکایی» اجازهٔ پرواز از پایگاههای ایتالیا را به عنوان بخشی از بمباران مشترک آمریکا و اسرائیل علیه ایران داده، جورجا ملونی را درگیر طوفانی سیاسی تازه کرده است.
به گزارش انتخاب، در ادامه این مطلب آمده: دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، از چند متحد اروپایی ـ از جمله نخستوزیر ایتالیا ـ به خآنچه عدم حمایت کافی در جنگ خاورمیانه میخواند، به شدت خشمگین است.
اما روت که قرار بود روز چهارشنبه در واشنگتن با ترامپ دیدار کند، در برابر این ادعاها ایستادگی کرد و گفت اعضای اروپایی ناتو مانند ایتالیا بیسروصدا اجازهٔ استفاده از پایگاههای خود را داده بودند، هرچند به دلایل سیاسی داخلی از اعلام عمومی آن خودداری کرده بودند.
روت به فاکس نیوز گفت: «یکبهیک، متحدان پایگاههای خود را برای عملیات «خشم حماسی» در اختیار گذاشتهاند.» او اشاره کرد که بین ۴۰۰۰ تا ۵۰۰۰ هواپیما از پایگاههای اروپایی در چارچوب عملیاتی که واشنگتن آن را «خشم حماسی» نامیده، به پرواز درآمدهاند.
او گفت: «اگر به ایتالیا نگاه کنید، ۵۰۰ هواپیمای آمریکایی از پایگاههای آمریکا در ایتالیا برای پشتیبانی از خشم حماسی به پرواز درآمدند. این یک اقدام عظیم است.»
اظهارات روت در حالی مطرح میشود که دبیرکل ناتو تلاش میکند خسارت ناشی از خشم ترامپ نسبت به متحدان اروپایی ناتو بر سر جنگ ایران را به این ائتلاف محدود کند؛ این اتفاق کمتر از دو هفته تا نشست سران ۳۲ کشور عضو ناتو رخ داده است.
دولت ترامپ هفتهٔ گذشته بررسی ششماههای از حضور نظامی خود در اروپا ـ شامل پایگاهها، تسلیحات و نیروهایی که هشتاد سال از قاره محافظت کردهاند ـ را آغاز کرده و به عنوان بخشی از تغییر محور خود به سمت آسیا، شروع به کاهش برخی توانمندیها کرده است.
آمریکا شبکهای از دهها پایگاه نظامی در اروپا، از جمله بنادر دریایی و پادگانهای نظامی، در اختیار دارد. مقامات ناتو استدلال میکنند که این پایگاهها در پشتیبانی از عملیات واشنگتن در خاورمیانه مهمتر از محافظت از کشورهای میزبان اروپایی هستند.
یکی از مقامات ارشد نظامی ناتو گفت: «توانایی ارتش آمریکا در استفادهٔ آزادانه از پایگاههای اروپا برای عملیات جهانی خود، بزرگترین اهرم فشاری است که ما برای متقاعد کردن او [ترامپ]به اینکه ما را رها نکند، در اختیار داریم.»
تأیید علنی روت مبنی بر استفادهٔ آمریکا از پایگاههای ایتالیا برای عملیات خشم حماسی، پس از یک هفتهٔ آخر هفتهٔ پرتنش بین ترامپ و ملونی بر سر خشم ساکن کاخ سفید از آنچه عدم حمایت رم از کارزار بمباران واشنگتن خوانده میشد، صورت میگیرد.
اما این افشاگری چالش بزرگی برای ملونی در داخل ایتالیا ایجاد میکند، جایی که استفاده از پایگاههای خاک این کشور برای یک کارزار بمباران نامحبوب، بسیار حساس است.
الساندرو مارونه، رئیس برنامهٔ دفاع و امنیت در مؤسسهٔ امور بینالمللی رم، گفت: «این یک مشکل سیاسی است؛ استدلالی که روت علناً مطرح کرد، این سوال را پیش میکشد که آیا، چگونه و تا چه اندازه پایگاههای ایتالیا در جنگ آمریکا علیه ایران درگیر بودهاند. ملونی باید به این سوال پاسخ دهد و باید در توضیح آنچه رخ داده بسیار دقیق و محتاط باشد.»
وزارت دفاع ایتالیا در بیانیهای پس از مصاحبهٔ روت، اظهار داشت که «جای تعجب» است که دبیرکل ناتو، که مستقیماً در عملیات خشم حماسی درگیر نبوده، «روایت را طوری ارائه میدهد که با اشتباه گرفتن نوع پروازهای مجاز، پیامی کاملاً گمراهکننده منتقل میکند».
در این بیانیه آمده است که «تنها فعالیتهای فنی و لجستیکی، غیرجنگی، در چارچوب رویههای تعیینشده در توافقات موجود مجاز بوده است». همچنین افزوده شد: «همانطور که مشخص است، هرگاه درخواستی خارج از این چارچوب ارائه شده، ایتالیا از مجوز آن خودداری کرده است.»
گوئیدو کروستو، وزیر دفاع ایتالیا، در ماه مارس گفته بود رم اجازه نداده است هواپیماهای جنگی آمریکایی عازم صحنهٔ ایران در پایگاه هوایی سیگونلا در سیسیل سوختگیری کنند و به پروتکلهای دهههای پیش حاکم بر استفاده از این پایگاه اشاره کرده بود.
چند هفته بعد، ملونی به قانونگذاران گفت ایتالیا «نه از عملیات نظامی علیه ایران حمایت کرده و نه در آن مشارکت داشته است».
اکنون احزاب مخالف خواستار حضور ملونی در پارلمان برای شفافسازی نقش ایتالیا در این کارزار هوایی هستند.
جوزپه پروونزانو، رئیس کمیسیون امور خارجهٔ حزب مخالف دموکرات، گفت: «جورجا ملونی به ما اطمینان داد که ایتالیا درگیر نخواهد شد، با این حال ما فهمیدیم که حداقل ۵۰۰ فروند هواپیمای آمریکایی از خاک ایتالیا به پرواز درآمدهاند، که نگرانیهای مطرحشدهٔ ما در پارلمان را تأیید میکند.»
آنجلو بونلی، رهبر حزب کوچک چپگرای اتحاد سبز و چپ، گفت ادعاهای تلویزیونی روت «بسیار جدی است و دروغهای جورجا ملونی را افشا میکند» و خواستار توضیح کامل شد.
او گفت: «دولت ایتالیا در آن زمان به پارلمان دروغ گفت و ۵۰۰ پرواز آمریکایی را پنهان کرد. واقعیت این است که ایتالیا در جنگ علیه ایران شرکت کرد، جنگی دیوانهوار... شدت این موضوع بیسابقه است.»
جوزپه کونته، رئیس حزب مخالف پوپولیستِ جنبش پنج ستاره، به خبرنگاران گفت که «افسانههای دولت در حال فروپاشی است»، در حالی که برخی دیگر اشاره کردند که مشاجرهٔ آخر هفتهٔ ترامپ و ملونی نیز نوعی نمایش سیاسی بوده که برای «پوشاندن» مشارکت ایتالیا در جنگ بدون مجوز پارلمان طراحی شده بود.
