تی بی جاشوا: مشهورترین کشیش آفریقا متجاوز سریالی از آب درآمد

زی‌سان: بی بی سی شواهدی مبنی بر آزار و شکنجه گسترده توسط بنیانگذار یکی از بزرگترین کلیسا‌های انجیلی مسیحی در جهان را کشف کرده است.

به گزارش زی‌سان، ده‌ها عضو سابق کنیسه» سیناگوگ» (کلیسای یهودیان انجیلی) که شامل پنج بریتانیایی نیز می‌شود ادعای جنایات، از جمله تجاوز جنسی و سقط جنین اجباری، توسط «تی بی جاشوا» واعظ فقید نیجریه‌ای را دارند. اتهامات سوء استفاده در مجتمع مخفی لاگوس تقریباً ۲۰ سال است که جریان دارد.

«کلیسای همه ملل سیناگوگ» (The Synagogue Church of All Nations) که با نام اختصاری «اسکوان» نیز معروف است، به این اتهامات پاسخی نداد، اما گفته که ادعا‌های قبلی بی اساس بوده است.

تی بی جاشوا، که در سال ۲۰۲۱ درگذشت، یک واعظ و مبلغ تلویزیونی کاریزماتیک و بسیار موفق بود که طرفداران بسیار زیادی در جهان داشت. یافته‌های بی بی سی در طی یک تحقیق دو ساله شامل موارد زیر است:

ده‌ها گزارش شاهدان عینی از خشونت فیزیکی یا شکنجه توسط جاشوا، از جمله موارد کودک آزاری و شلاق زدن و زنجیر زدن افراد.

تعداد زیادی از زنان که می‌گویند توسط جاشوا مورد تجاوز جنسی قرار گرفته و تعدادی نیز مدعی هستند که سال‌ها در داخل محوطه کلیسا به آن‌ها تجاوز جنسی شده است.

چندین اتهام سقط جنین اجباری در داخل کلیسا به دنبال تجاوز‌های ادعایی توسط جاشوا، از جمله یک زن که می‌گوید پنج بار سقط جنین کرده است. چندین حساب دست اول که نشان می‌دهد جاشوا چگونه «معجزه شفابخش» خود را ابداع کرده و میلیون‌ها نفر در سراسر جهان به آن آگاهی داشتند و گا‌ها برای بازدید از این معجزات به لاگوس سفر می‌کردند. 

یکی از قربانیان، یک زن بریتانیایی به نام «رائه»، ۲۱ ساله بود که در سال ۲۰۰۲ مدرک خود را در دانشگاه برایتون رها کرد و به عضویت کلیسا درآمد. او ۱۲ سال از زندگی خود را به عنوان یکی از به اصطلاح «شاگردهای» جاشوا در محوطه بتونی پیچ در پیچ کلیسای سیناگوگ در لاگوس گذراند.

او به بی بی سی گفت: «همه ما فکر می‌کردیم در بهشت هستیم، اما در جهنم بودیم و در جهنم اتفاقات وحشتناکی رخ می‌دهد». رائه می‌گوید که توسط جاشوا مورد تجاوز جنسی قرار گرفته و به مدت دو سال در سلول انفرادی قرار گرفته است. وی همچنین می‌گوید: آزار و اذیت بسیار شدید بود، به طوری که چندین بار در داخل محوطه اقدام به خودکشی کرده است».

کلیسای سیناگوگ یا کلیسای همه ملل، پیروانی جهانی دارد. این کلیسا همچنین کانال تلویزیونی مسیحی به نام «امانوئل تی وی» و شبکه‌هایی از رسانه‌های اجتماعی با میلیون‌ها بیننده را راه اندازی کرده است. در طول دهه ۱۹۹۰ و اوایل دهه ۲۰۰۰، ده‌ها هزار زائر از اروپا، آمریکا، آسیای جنوب شرقی و آفریقا به کلیسای نیجریه سفر کردند تا شاهد «معجزه شفابخش» جاشوا باشند. حداقل ۱۵۰ بازدیدکننده با او به عنوان شاگرد در لاگوس زندگی می‌کردند، گاهی اوقات این تجربه زندگی به چندین دهه هم رسیده است. 

بیش از ۲۵ «شاگرد» سابق - از بریتانیا، نیجریه، ایالات متحده، آفریقای جنوبی، غنا، نامیبیا و آلمان - با بی‌بی‌سی صحبت کردند. آن‌ها در نوجوانی به عضویت این کلیسا درآمدند. در برخی از موارد هزینه حمل و نقل این افراد به لاگوس توسط جاشوا و با هماهنگی سایر کلیسا‌های بریتانیا پرداخت می‌شد.

«جسیکا کایمو» از نامیبیا می‌گوید که مصیبت او بیش از پنج سال به طول انجامید. او می‌گوید زمانی که جاشوا برای اولین بار به او تجاوز کرد، ۱۷ سال داشت، و موارد بعدی تجاوز جنسی توسط جاشوا منجر به پنج سقط جنین اجباری شد. او به بی‌بی‌سی گفت: «درمان‌های پزشکی که انجام می‌دادیم... ممکن بود ما را بکشد». سایر مصاحبه شوندگان می‌گویند که آن‌ها را برهنه می‌کردند، با کابل‌های برق و شلاق‌های بافته شده از موی اسب کتک می‌زدند و به طور معمول از خواب محروم بودند.

جاشوا پس از مرگش در ژوئن ۲۰۲۱، به عنوان یکی از تأثیرگذارترین کشیش‌ها در تاریخ آفریقا مورد ستایش قرار گرفت. او که از فقر برخاسته بود، یک امپراتوری انجیلی ساخت که ده‌ها رهبر سیاسی، افراد مشهور و فوتبالیست‌های بین‌المللی در میان پیروانش بودند. 

با این حال، این کشیش در طول زندگی‌اش با فروریختن مهمانسرای زائران کلیسا در سال ۲۰۱۴ که منجر به کشته شدن حداقل ۱۱۶ نفر شد، جنجال‌هایی برانگیخت. بی بی سی همچنین اعلام کرد اولین باری است که چندین نفر از اعضای سابق کلیسا برای صحبت در پرونده پیشقدم شدند. آن‌ها می‌گویند که سال‌ها تلاش کرده اند تا زنگ خطر را به صدا درآورند، اما عملاً خاموش شده اند.

تعدادی از شاهدان در نیجریه ادعا می‌کنند که مورد حمله فیزیکی قرار گرفته‌اند، و به عنوان مثال در یک مورد پس از اینکه پیش از این علیه سوءاستفاده جاشوا صحبت کرده‌اند و ویدیو‌هایی حاوی اتهامات را در یوتیوب منتشر کرده، مورد حمله قرار گرفته‌اند. یکی از کارکنان بی بی سی که در مارس ۲۰۲۲ سعی در ضبط فیلمی از محوطه کلیسا در لاگوس را داشت نیز توسط نیرو‌های امنیتی کلیسا برای چند ساعت بازداشت شد.

چهار تن از شهروندان بریتانیایی که با بی‌بی‌سی صحبت می‌کردند می‌گویند پس از فرار از کلیسا، این آزار را به مقامات بریتانیا گزارش کرده‌اند، اما آن‌ها می‌گویند هیچ اقدامی در این راستا صورت نگرفت.

وزارت خارجه بریتانیا به این ادعا‌ها پاسخی نداد، اما گفت که همه گزارش‌های جنایی، از جمله تجاوز جنسی و خشونت علیه اتباع بریتانیایی در خارج از کشور را بسیار جدی می‌گیرد.

اسکوان یا همان کلیسای همه ملل سیناگوگ امروز تحت هدایت بیوه جاشوا، «اِوِلین»، به کار خود ادامه می‌دهد. وی در ژوئیه ۲۰۲۳، تور اسپانیا را به راه انداخت. 

آنِکا که در ۱۷ سالگی «دربی» بریتانیا را ترک کرد تا به اسکوان بپیوندد، گفت که معتقد است بسیاری از قربانیان دیگر نیز وجود دارند که هنوز صحبت نکرده‌اند. او امیدوار است گام‌های بیشتری برای افشای اقدامات جاشوا برداشته شود. او گفت: «من معتقدم که کلیسای سیناگوگ همه ملل به تحقیقات کاملی نیاز دارد تا چرا این مرد توانسته است برای مدت طولانی به رفتار‌های خود ادامه دهد».